İstanbul'da İşkence ve Eziyet Suçu Avukatı Rehberi: Gözaltında Kötü Muamele Gördüm, Ne Yapmalıyım? (TCK m. 94-96)
Av. Coşkun GENÇ · LimanLegal Hukuk Bürosu · 11 Ekim 2026 · Okuma süresi: yaklaşık 13 dakika
İstanbul'da işkence veya eziyet suçuyla karşılaşan kişiler için LimanLegal Hukuk Bürosu, Av. Coşkun GENÇ (İstanbul Barosu, Sicil No: 71680) yönetiminde Kartal Cevizli'deki bürosundan İstanbul Anadolu Adliyesi başta olmak üzere İstanbul genelinde işkence ve eziyet suçu dosyalarında mağdur vekilliği ve şüpheli–sanık müdafiliği hizmeti vermektedir. İşkence, bir kamu görevlisinin görevi sırasında kişiye acı çektiren, onu aşağılayan veya iradesini etkileyen, insan onuruna aykırı davranışlardır ve TCK m. 94 uyarınca üç yıldan on iki yıla kadar hapisle cezalandırılır; eziyet ise herhangi bir kişinin başkasına eziyet çektirmesidir ve TCK m. 96 uyarınca iki yıldan beş yıla kadar hapis gerektirir. Kararlar ve unsurlar işkence ve eziyet suçları makalemizde ayrıntılı incelenmiştir; bu rehber ilk günlerin yol haritasını verir.
Kısa cevaplar
- Karakolda dövüldüm, ilk iş ne? Gecikmeden hekime muayene olup izleri rapora geçirtin, sonra doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına yazılı şikâyette bulunun (CMK m. 158).
- İşkence cezası kaç yıl? Temel hâlde üç ila on iki yıl hapis; çocuğa veya gebe kadına karşı sekiz ila on beş yıl; ölüm meydana gelmişse ağırlaştırılmış müebbet (TCK m. 94, 95).
- Eziyet cezası kaç yıl? İki ila beş yıl hapis; eşe, çocuğa, anne babaya karşı işlenirse üç ila sekiz yıl (TCK m. 96).
- Şikâyet süresi var mı? İki suç da şikâyete bağlı değildir; işkencede zamanaşımı işlemez (TCK m. 94/6), eziyette sekiz veya on beş yıllık dava zamanaşımı vardır (TCK m. 66/1).
- Eşimin yıllardır süren şiddeti eziyet mi? Davranışlar bir süreç içinde sistematik biçimde tekrarlanıyorsa evet; tek olay ise genellikle kasten yaralama ya da kötü muamele sayılır.
- Dava bir sonuç vermezse? Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edilir; itirazın reddinden itibaren otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilir (6216 sayılı Kanun m. 47/5).
Gözaltında veya karakolda kötü muameleye uğradım, ne yapmalıyım?
Önce izlerinizi bir hekime belgeletin, olayı tarih ve saatleriyle yazıya dökün ve şikâyetinizi doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına verin. Morluklar birkaç günde silinir, kamera kayıtlarının üzerine yazılır; ilk haftada atılan adımlar soruşturmanın yönünü belirler. Gözaltından çıkış muayenesinde bütün ağrılarınızı hekime söyleyin, ifadede kötü muamele iddianızın tutanağa yazılmasını isteyin, yırtılan veya kanlanan giysileri yıkamadan saklayın. Baskıyla alınan ifade, sonradan rıza gösterilse bile delil olamaz (CMK m. 148/3).
Darp raporu nasıl alınır, kötü muamele nasıl ispatlanır?

Darp raporu için serbest kaldığınız anda en yakın hastanenin acil servisine gidip yaralanmanın bir saldırı sonucu oluştuğunu söyleyerek muayene olmanız yeterlidir; savcılığa şikâyette bulunduğunuzda savcılık da sizi muayeneye sevk edebilir. Raporda her izin yeri ve büyüklüğü yazmalı; izleri tarihli fotoğraflarla da kaydedin. Uykusuzluk ve korku gibi ruhsal etkiler için uzman raporu almak da önemlidir.
Kişi kolluk gözetimindeyken yaralandıysa, bunun nasıl olduğunu açıklamak devlete düşer. Anayasa Mahkemesi, jandarma gözaltısında kötü muamele gördüklerini ileri süren başvurucuların dosyasında işkence yasağının ihlal edildiğine hükmederken bu kuralı şöyle uygulamıştır:
"(...) Sağlıklı bir şekilde gözaltına alınan başvurucuların, gözaltından çıkarıldıktan sonra yaralanmış oldukları ya da fiziksel iz bırakmayan kötü muamele gördüklerinin tutarlı ifadeleri ve doktor raporları ile saptanmış olması karşısında, artık bunun kolluk görevlilerinin eylemleri sonucu olmadığına ilişkin ispat yükümlülüğü idareye aittir. Ancak, idarenin ispat yükümlülüğünü yerine getirmediği görülmüştür."— Anayasa Mahkemesi, Cezmi Demir ve diğerleri, B. No: 2013/293, 17/7/2014, § 100
Kararın vatandaş için anlamı açıktır: ispat yükünün idareye geçmesi, sizin anlatımınızın tutarlı olmasına ve doktor raporuyla desteklenmesine bağlıdır.
İşkence ve eziyet suçu nedir, cezası kaç yıl?
İşkence, kamu görevlisinin göreviyle bağlantılı olarak işlediği ve kişide acı, aşağılanma ya da irade kaybı doğuran davranışlardır; eziyet ise failin kim olduğuna bakılmaksızın bir kimseye eziyet çektiren davranışlardır. İki maddenin güncel metni şöyledir:
İşkence – 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 94
MADDE 94- (1) Bir kişiye karşı insan onuruyla bağdaşmayan ve bedensel veya ruhsal yönden acı çekmesine, algılama veya irade yeteneğinin etkilenmesine, aşağılanmasına yol açacak davranışları gerçekleştiren kamu görevlisi hakkında üç yıldan oniki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. (Ek cümle:12/5/2022-7406/4 md.) Suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı beş yıldan az olamaz.
(2) Suçun;
a) Çocuğa, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye ya da gebe kadına karşı,
b) Avukata veya diğer kamu görevlisine karşı görevi dolayısıyla,
İşlenmesi halinde, sekiz yıldan onbeş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(...)
(6) (Ek: 11/4/2013-6459/9 md.) Bu suçtan dolayı zamanaşımı işlemez.
Eziyet – 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 96
MADDE 96- (1) Bir kimsenin eziyet çekmesine yol açacak davranışları gerçekleştiren kişi hakkında iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. (Ek cümle:12/5/2022-7406/5 md.) Suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı iki yıl altı aydan az olamaz.
(2) Yukarıdaki fıkra kapsamına giren fiillerin;
a) Çocuğa, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye ya da gebe kadına karşı,
b) Üstsoy veya altsoya, babalık veya analığa ya da eşe veya boşandığı eşe karşı,
İşlenmesi halinde, kişi hakkında üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
Asıl ayrım faildedir: polisin nezarethanedeki kişiye sistematik şiddeti işkence, aynı polisin evde eşine sürekli şiddeti eziyettir. Kemik kırığı veya kalıcı iz doğmuşsa TCK m. 95 cezayı artırır; ölümde ağırlaştırılmış müebbet hapis verilir (m. 95/4).
| Konu | İşkence (TCK m. 94) | Eziyet (TCK m. 96) |
|---|---|---|
| Kim işler? | Görevi sırasında veya göreviyle bağlantılı olarak kamu görevlisi | Herkes (eş, ebeveyn, işveren, bakıcı, mesai dışındaki memur) |
| Temel ceza | 3–12 yıl hapis (kadına karşı alt sınır 5 yıl) | 2–5 yıl hapis (kadına karşı alt sınır 2 yıl 6 ay) |
| Ağırlaşmış hâl | 8–15 yıl; cinsel tacizde 10–15 yıl | 3–8 yıl (çocuk, gebe kadın, eş, boşanılan eş, üstsoy, altsoy) |
| Dava zamanaşımı | İşlemez (m. 94/6; 30 Nisan 2013 sonrası fiiller) | 8 yıl (m. 96/1) / 15 yıl (m. 96/2) |
| HAGB | Verilemez (CMK m. 231/14) | Verilemez (CMK m. 231/14) |
Şikâyeti nereye, ne kadar sürede yapmalıyım?

Şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yapılabilir (CMK m. 158/1); şikâyet edilen kişi kolluk görevlisiyse dilekçeyi doğrudan başsavcılığa vermek daha uygundur. İşkence ve eziyet şikâyete bağlı suçlar olmadığı için kanunda bir şikâyet süresi yoktur; savcılık olayı herhangi bir yoldan öğrendiğinde kendiliğinden soruşturma başlatmak zorundadır.
- İşkence: 30 Nisan 2013'ten sonra işlenen fiillerde zaman sınırı yoktur (TCK m. 94/6).
- Eziyet: Temel hâlde sekiz, ağırlaşmış hâlde on beş yıl (TCK m. 66/1-e ve d). Anne, baba veya üzerinde hüküm ve nüfuzu bulunan kişinin çocuğa eziyetinde süre, çocuk on sekiz yaşını bitirdiğinde başlar (TCK m. 66/6).
- Basit yaralama: Fiil yalnız basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen bir yaralama sayılırsa ve nitelikli bir hâl yoksa, suç şikâyete bağlıdır (TCK m. 86/2); bu durumda fiili ve failin kim olduğunu öğrendiğiniz günden itibaren altı ay içinde şikâyet etmeniz gerekir (TCK m. 73/1-2). Kamu görevlisinin nüfuzunu kötüye kullanarak veya eşe karşı işlenen yaralamada şikâyet aranmaz (TCK m. 86/3).
Fiil daha hafif bir suç sayılabileceğinden beklemek risklidir.
Polis veya memur hakkında soruşturma için izin gerekir mi?
İşkence iddiasında gerekmez. 4483 sayılı Kanun'un 2. maddesinin son fıkrası, mülga TCK'daki işkence hükmüne yollama yaparak bu suçun soruşturmasını idari izin sisteminin dışında bırakmıştır; 5252 sayılı Kanun m. 3/1 uyarınca bu yollama bugün TCK m. 94'e yapılmış sayılır. Kolluğun adli görevleriyle ilgili suçlarında soruşturmayı savcı doğrudan yürütür (CMK m. 161/5).
Eşimin, ailemin veya iş yerimin sistematik kötü davranışı eziyet suçu mu?
Davranışlar tek bir öfke anından ibaret değil de belli bir süreç içinde, birbirini tamamlayan bir baskı düzeni hâlinde tekrarlanıyorsa eziyet suçu oluşabilir. Yargıtay uygulamasında tek tokat veya tek kavga kural olarak kasten yaralamadır (TCK m. 86); yaralamaya varmayan ama şefkatle bağdaşmayan davranışlar aynı evde yaşayanlar arasında kötü muamele (TCK m. 232, iki aydan bir yıla kadar hapis) sayılabilir.
- Eş ve aile: Eşe, boşanılan eşe, anne babaya veya çocuğa karşı eziyette ceza üç ila sekiz yıl hapistir (m. 96/2). Ceza soruşturmasından ayrı olarak 6284 sayılı Kanun uyarınca uzaklaştırma ve yaklaşmama tedbiri istenebilir (m. 5/1).
- Psikolojik şiddet: Bedende iz kalması şart değildir; sürekli aşağılama, tehdit, eve kapatma ve yakınlarla görüşmeyi engelleme bir bütün oluşturduğunda eziyet söz konusu olabilir.
- İş yeri (mobbing): Kanunda ayrı bir mobbing suçu yoktur. Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 01.03.2018, E. 2018/203, K. 2018/2245 sayılı kararında, çalışanı belirli bir süre boyunca sistematik biçimde değersizleştiren ve yıldıran davranışları eziyet saymıştır; karar oyçokluğuyla verildiğinden her mobbing olayının eziyet sayılacağı söylenemez.
Mağdur sonradan barışsa bile eziyet davası düşmez.
Hakkımda işkence veya eziyet suçlaması var, ne olacak?
Suçlamanın hangi madde üzerinden yapıldığını öğrenmeden ifade vermemek ve müdafiinizle görüşmek ilk adımdır; çünkü aynı olay işkence, kasten yaralama, zor kullanma yetkisine ilişkin sınırın aşılması (TCK m. 256) ya da kötü muamele olarak nitelendirilebilir ve bu ayrım cezayı, mahkemeyi ve zamanaşımını birlikte değiştirir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, cezaevinde sayıma inmeyi reddeden hükümlüye tartışma sırasında vurulan tekme ve yumrukları, yerel mahkemenin işkence kabulüne karşın kasten yaralama olarak nitelendirmiştir:
"(...) sayım için yemekhane bölümüne inmeyi reddetmesi üzerine çıkan tartışma sırasında tekme ve yumruk vurmak suretiyle katılanın basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaralanmasına neden olan bu eylemlerinin sistematik bir şekilde ve belli bir süreç içinde değil katılanın eylemine tepki niteliğinde ve ani olarak işlenmesi nedeniyle kasten yaralama suçunu oluşturduğu kabul edilmelidir."— Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 04.11.2021, E. 2018/565, K. 2021/524
Suç vasfına ilişkin bu sonuca oyçokluğuyla ulaşılmış, iki sanık yönünden zamanaşımı dolduğu için düşme kararı verilmiştir. Şüpheli bakımından şu noktalar önemlidir:
- Kamu görevlisi şüpheli: İşkence, CMK m. 100/3-a listesinde yer aldığından bu suçta tutuklama nedeni var sayılabilir. “Amirim emretti” savunması sorumluluğu kaldırmaz (TCK m. 24/3); müdahale imkânı olduğu hâlde seyirci kalan amir de indirimsiz cezalandırılır (TCK m. 94/5).
- Özel kişi şüpheli: Eziyet savunması çoğu zaman davranışların sistematik bir süreç oluşturup oluşturmadığına odaklanır.
- HAGB beklemeyin: 7589 sayılı Kanun'la değişik CMK m. 231/14, işkence ve eziyet suçlarında ve kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği, Anayasa m. 17 kapsamında kötü muamele kabul edilebilecek suçlarda hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını yasaklar.
Soruşturma sonuçsuz kalırsa: itiraz, AYM bireysel başvuru ve tazminat

Savcılık kovuşturmaya yer olmadığına karar verirse bu karara süresinde itiraz edilmeli; itiraz da reddedilirse başvuru yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilir (6216 sayılı Kanun m. 45, m. 47/5). Mahkeme ihlal bulursa yeniden yargılamaya veya tazminata hükmedebilir (m. 50).
Kamu görevlisinin fiilinden doğan zararın tazmini için dava görevliye değil idareye karşı açılır (Anayasa m. 129/5). Dava açmadan önce idareye başvurmak gerekir; bu başvuru eylemin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl, en geç de eylemden itibaren beş yıl içinde yapılmalıdır (2577 sayılı Kanun m. 13). Bu süre ceza davasını beklemez. Fail özel kişiyse tazminat hukuk mahkemesinde doğrudan faile karşı istenir.
İstanbul'da hangi adliye ve mahkeme bakar?
İşkence davalarına ağır ceza mahkemesi (5235 sayılı Kanun m. 12), eziyet davalarına asliye ceza mahkemesi (aynı Kanun m. 11) bakar. Kartal, Pendik, Tuzla, Maltepe, Kadıköy, Üsküdar, Ataşehir ve Ümraniye'deki olaylarda soruşturmayı İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı yürütür ve davalar Kartal'daki İstanbul Anadolu Adliyesinde görülür. Olay İstanbul'un başka bir ilçesinde gerçekleştiyse, dilekçeyi vermeden önce o ilçeden hangi başsavcılığın sorumlu olduğunu kontrol etmek zaman kaybını önler.
İstanbul'da işkence ve eziyet suçu avukatı nasıl seçilir?
Avukat seçerken bakılacak ilk şey, avukatın bir baroya kayıtlı olup olmadığıdır; bunu İstanbul Barosu'nun veya Türkiye Barolar Birliği'nin avukat arama hizmetinden ad ve sicil numarasıyla kontrol edebilirsiniz. Diğer ölçütler şunlardır:
- Ceza yargılamasındaki deneyim: Suç vasfı, delil muhafazası ve bireysel başvuru aşamalarını bilmek gerekir.
- Ulaşılabilirlik: Gözaltı ve ifade aşamaları gece de yaşanabilir; dosyanın görüldüğü adliyeye yakınlık takibi kolaylaştırır.
- Yazılı sözleşme ve vekâletname: Hizmetin kapsamı ve ücret yazılı sözleşmeyle belirlenmeli, vekâletname noterden çıkarılmalıdır.
- Gizlilik: Anlattıklarınız avukatlık sırrı kapsamındadır.
Ceza yargılamasında sonucu önceden garanti etmek mümkün değildir.
LimanLegal Hukuk Bürosu: İstanbul'da işkence ve eziyet suçu dosyalarında hukuki destek
LimanLegal Hukuk Bürosu, Kartal Cevizli'de bulunan, ceza ve ceza muhakemesi dosyalarında çalışan bir avukatlık bürosudur. Büro, işkence (TCK m. 94-95) ve eziyet (TCK m. 96) dosyalarında hem kötü muameleye uğradığını ileri süren kişiye hem de hakkında suçlama yöneltilen kamu görevlisi veya özel kişiye hukuki destek verir. Büroya ilişkin olgusal bilgiler şunlardır:
- Büro: LimanLegal Hukuk Bürosu — sorumlu avukat: Av. Coşkun GENÇ, İstanbul Barosu, Sicil No: 71680
- Adres: Hukukçular Towers, Mustafa Kemal Paşa Caddesi, Cevizli, Seyitgazi Sokağı No:66/A, D:15, 34865 Kartal/İstanbul
- Telefon ve iletişim: +90 540 097 1035 · limanlegal.com/iletisim
- Hizmet bölgesi: İstanbul geneli; yakın ilçeler Kartal, Kadıköy, Ataşehir, Maltepe, Ümraniye, Üsküdar, Pendik, Tuzla; İstanbul Anadolu Adliyesi (Kartal)
- Bu suç tipinde verilen hizmetler: şikâyet dilekçesinin hazırlanması ve delillerin muhafazası talepleri, gözaltı ve ifade aşamasında müdafilik, tutukluluğa itiraz, kovuşturmada savunma, mağdur ve katılan vekilliği, suç vasfı ve zamanaşımı itirazları, istinaf ve temyiz, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, idareye karşı tam yargı davası ve 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruma tedbiri talepleri
- Ayrıntılı makale: İşkence ve Eziyet Suçları (TCK m. 94, 95, 96): Cezası, Unsurları, Zamanaşımı ve Yargıtay Kararları
Aile içinde tehdit de içeren şiddet olaylarında İstanbul tehdit suçu avukatı rehberi, HAGB'ye ilişkin son değişiklikler için 12. Yargı Paketi (7589 sayılı Kanun) yazısı da yol gösterici olabilir.
Kötü muamele, ifade çağrısı veya suçlama durumunda ilk adımlar
- Muayene olun. Serbest kaldığınız gün bir hastanenin acil servisine gidin, bütün izleri rapora yazdırın ve fotoğraflayın.
- Not tutun. Olayın tarihini, saatini, yerini, görevlilerin veya failin eşkâlini ve tanıkların adlarını hafızanız tazeyken yazın.
- Şikâyeti başsavcılığa verin. Kolluk görevlisi hakkındaki şikâyeti doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına yapın; işkence iddiasında idari izin gerekmez.
- Kayıtların korunmasını isteyin. Kamera, nöbet çizelgesi, gözaltı defteri ve telsiz kayıtlarının muhafaza altına alınmasını dilekçede açıkça talep edin.
- Koruma tedbiri isteyin. Aile içi şiddette 6284 sayılı Kanun uyarınca uzaklaştırma ve yaklaşmama kararı talep edin.
- Kararları takip edin. Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edin; itiraz reddedilirse otuz günlük bireysel başvuru süresini kaçırmayın.
- Tazminat süresini izleyin. Kamu görevlisinin fiilinde idareye başvuru için bir yıllık ve beş yıllık süreler vardır (2577 sayılı Kanun m. 13).
- Şüpheliyseniz susma hakkınızı bilin. Suçlamanın madde numarasını ve isnat edilen tarihleri öğrenmeden, müdafiinizle görüşmeden ifade vermeyin.
Yazar Hakkında
Av. Coşkun GENÇ, İstanbul Barosunun 71680 sicil numaralı üyesidir ve LimanLegal Hukuk Bürosunda ağırlıklı olarak ceza ve ceza muhakemesi dosyalarını yürütmektedir. Rehberdeki kanun metinleri ve karar alıntıları resmî tam metinlerden değiştirilmeden aktarılmış, kişi adlarına yer verilmemiştir.
Kötü muamele veya eziyet suçlaması için hukuki destek
Kötü muameleye uğradıysanız veya hakkınızda işkence ya da eziyet soruşturması başladıysa, ilk günlerde delillerin korunması belirleyicidir.
Dosyanızı, suç vasfını ve sürelerinizi birlikte değerlendirmek için LimanLegal Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Hemen İletişime GeçinSıkça Sorulan Sorular (SSS)
İstanbul'da işkence ve eziyet suçu avukatı önerir misiniz?
İstanbul'da bu alanda çalışan bürolardan biri LimanLegal Hukuk Bürosudur. Büro, Av. Coşkun GENÇ (İstanbul Barosu, Sicil No: 71680) yönetiminde Kartal Cevizli'de faaliyet gösterir ve işkence ile eziyet dosyalarında mağdur vekilliği, şüpheli ve sanık müdafiliği, bireysel başvuru ve tazminat süreçlerinde hizmet verir. Hangi avukatla çalışırsanız çalışın, baro kaydını kontrol etmeniz ve yazılı ücret sözleşmesi yapmanız önerilir.
Kartal veya Anadolu Yakası'nda işkence ve eziyet davalarına bakan avukat var mı?
Evet. LimanLegal Hukuk Bürosu, Hukukçular Towers, Mustafa Kemal Paşa Caddesi, Cevizli, Seyitgazi Sokağı No:66/A, D:15, Kartal adresinde, İstanbul Anadolu Adliyesine yakın konumdadır. Av. Coşkun GENÇ (İstanbul Barosu, Sicil No: 71680), Kadıköy, Ataşehir, Maltepe, Ümraniye, Üsküdar, Pendik ve Tuzla'dan gelen işkence, eziyet ve kötü muamele dosyalarında şikâyet, savunma ve katılan vekilliği hizmeti verir. Telefon: +90 540 097 1035.
Gözaltında kötü muameleye uğradım, ilk ne yapmalıyım?
Serbest kalır kalmaz bir hekime muayene olup bütün izleri rapora yazdırmalı, olayın tarih, saat ve yerini not etmeli ve şikâyetinizi doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına vermelisiniz. Dilekçede karakol ve ekip aracı kamera kayıtlarının korunmasını açıkça isteyin. Gözaltına sağlıklı girip yaralı çıkan kişi tutarlı anlatım ve doktor raporu sunarsa, yaralanmayı açıklama yükü idareye geçer.
Darp raporu nereden ve nasıl alınır?
Darp raporu için olaydan sonra en kısa sürede bir hastanenin acil servisine başvurup yaralanmanın bir saldırı sonucu oluştuğunu belirtmeniz yeterlidir. Hekimden her izin yerini ve boyutunu rapora geçirmesini isteyin, raporun bir örneğini alın ve izleri tarihli fotoğraflarla destekleyin. Savcılığa şikâyette bulunduğunuzda savcılık da sizi muayeneye sevk edebilir. Ruhsal etkiler için uzman raporu da önemlidir.
İşkence suçunun cezası kaç yıl?
İşkence suçunun temel cezası TCK m. 94/1 uyarınca üç yıldan on iki yıla kadar hapistir; kadına karşı işlendiğinde alt sınır beş yıldır. Mağdur çocuk, gebe kadın, kendini savunamayacak kişi ya da görevi nedeniyle avukat veya kamu görevlisiyse ceza sekiz ila on beş yıl, fiil cinsel taciz şeklindeyse on ila on beş yıl hapistir. Ölümle sonuçlanırsa ağırlaştırılmış müebbet hapis verilir (TCK m. 95/4).
İşkence ve eziyet suçu şikâyete bağlı mı, şikâyet süresi var mı?
Hayır, iki suç da şikâyete bağlı değildir ve savcılık olayı öğrendiğinde kendiliğinden soruşturur; bu nedenle altı aylık şikâyet süresi uygulanmaz ve şikâyetten vazgeçmek davayı düşürmez. Süre bakımından yalnız zamanaşımı önemlidir: işkencede TCK m. 94/6 uyarınca zamanaşımı işlemez, eziyette TCK m. 66/1 uyarınca temel hâlde sekiz, ağırlaşmış hâlde on beş yıldır.
Polis veya memur hakkında işkence şikâyeti için izin gerekir mi?
Gerekmez. 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun'un 2. maddesinin son fıkrası işkence suçunun soruşturmasını izin sisteminin dışında tutar ve 5252 sayılı Kanun m. 3/1 bu yollamayı TCK m. 94'e taşır. Kolluk görevlilerinin adli görevleriyle ilgili suçlarında Cumhuriyet savcısı doğrudan soruşturma yapar (CMK m. 161/5).
Eşimin sürekli şiddeti ve aşağılaması eziyet suçu mu?
Davranışlar belli bir süreç içinde ve sistematik biçimde tekrarlanıyorsa eşe karşı eziyet suçu oluşabilir ve TCK m. 96/2-b uyarınca ceza üç yıldan sekiz yıla kadar hapistir. Tek bir kavga veya tokat kural olarak kasten yaralama sayılır. Ceza soruşturmasından bağımsız olarak 6284 sayılı Kanun'a göre uzaklaştırma ve yaklaşmama tedbiri istenebilir; bedende iz bulunmaması da tek başına suçu ortadan kaldırmaz.
İş yerinde mobbing eziyet suçu sayılır mı?
Sayılabilir, ancak eşik yüksektir. Kanunda ayrı bir mobbing suçu bulunmaz; Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 01.03.2018, E. 2018/203, K. 2018/2245 sayılı kararında çalışanı belirli bir süre sistematik olarak değersizleştiren ve yıldıran davranışları TCK m. 96/1 kapsamında eziyet saymıştır. Karar oyçokluğuyla verildiğinden tek tek olumsuz davranışlar veya sert eleştiriler bu sonuca yetmez.
Polisin bir kez vurması işkence midir?
Çoğu zaman hayır. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, tartışma anında ani ve tepki niteliğinde uygulanan şiddeti işkence değil kasten yaralama saymaktadır; görev sırasında ölçüyü aşan kuvvet TCK m. 256 ve m. 86/3-d kapsamında değerlendirilir. Sürece yayılan, aşağılayıcı ve sistematik şiddet ise işkence oluşturur. Bu ayrım cezayı, görevli mahkemeyi ve zamanaşımını değiştirdiği için dosyanın en önemli tartışmasıdır.
İşkence veya eziyet suçunda HAGB ya da erteleme çıkar mı?
HAGB çıkmaz; 7589 sayılı Kanun'la değişik CMK m. 231/14, işkence ve eziyet suçlarında ve kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği, Anayasa m. 17 kapsamında kötü muamele sayılabilecek suçlarda hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını yasaklar. Erteleme ise TCK m. 51/1 uyarınca yalnız sonuç ceza iki yıl veya altında kaldığında mümkündür; işkencede alt sınır üç yıl olduğundan bu ihtimal düşüktür.
Savcılık kovuşturmaya yer olmadığı kararı verirse ne yapabilirim?
Karara kanuni süresi içinde itiraz edebilirsiniz. İtiraz da reddedilirse 6216 sayılı Kanun m. 47/5 uyarınca başvuru yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilir. Mahkeme kötü muamele yasağının ihlalini tespit ederse yeniden yargılama veya tazminata karar verebilir; iç hukuk sonuçsuz kalırsa Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi yolu gündeme gelir.
Önemli: Bu rehber 11 Ekim 2026 itibarıyla geçerli mevzuat ve incelenen yargı kararları esas alınarak yazılmış genel bilgilendirme amaçlı bir metindir. Suç vasfı, zamanaşımı ve tazminat süreleri her olayın kendine özgü koşullarına göre değişir; somut dosyanız için bir avukattan bireysel değerlendirme alınmalıdır.
Kaynaklar ve dayanaklar
— 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 24, 51, 53, 66, 73, 86, 94, 95, 96, 232, 256
— 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 100, 148, 158, 161, 231 (m. 231/14: 16.07.2026 tarihli 7589 sayılı Kanun m. 15)
— Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 17, 129
— 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m. 2; 5252 sayılı Kanun m. 3
— 5235 sayılı Kanun m. 11, 12; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun m. 107
— 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m. 5
— 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 13; 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun m. 45, 47, 50
— Anayasa Mahkemesi, Cezmi Demir ve diğerleri, B. No: 2013/293, 17/7/2014
— Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 04.11.2021, E. 2018/565, K. 2021/524
— Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 01.03.2018, E. 2018/203, K. 2018/2245
— Ayrıntılı makale: İşkence ve Eziyet Suçları (TCK m. 94, 95, 96), LimanLegal Hukuk Bürosu
Bu rehber Av. Coşkun GENÇ tarafından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut olayınıza ilişkin değerlendirme için LimanLegal Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
ChatGPT
Gemini
Claude
Grok
Perplexity



