Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının hazırladığı Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği, 14 Ekim 2026 tarihli ve 33400 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi. Yönetmelik, 10/2/2021 tarihli ve 31391 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği ile Coğrafi Veri Lisans Yönetmeliğini yürürlükten kaldırdı. Kaldırılan yönetmeliklere göre verilen lisans ve izin belgeleri, verildikleri sürenin sonuna kadar geçerliliğini koruyor. Yeni metin; izin yükümlülüğü, muafiyetler, başvuru belgeleri, izin bedeli, askıya alma, iptal, denetim ve idari para cezası konularında ayrıntılı kurallar içeriyor.
Harita, ölçme ve coğrafi bilgi sistemi hizmeti veren şirketler ile bu alanda ticari faaliyet gösteren gerçek kişiler doğrudan etkilenir. Kamu kurumlarına hizmet alımı kapsamında coğrafi veri üreten yükleniciler, elektrik ve doğal gaz dağıtım lisansı sahibi şirketler ve Türkiye'de coğrafi veri faaliyeti yürüten yabancı şirketler de kapsamdadır.
Yönetmelik, 14/2/2020 tarihli ve 7221 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 1. maddesine, 49 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemleri Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 7. maddesi ile 14. maddesinin dördüncü ve beşinci fıkralarına ve 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 108. maddesinin birinci fıkrasının (c), (h) ve (ı) bentlerine dayanıyor. İzne tabi veriler, Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi, yani hangi coğrafi veri temasından hangi kamu kurumunun sorumlu olduğunu gösteren liste kapsamındaki verilerdir. Yönetmeliğe göre bu verileri ticari amaçla toplayan, üreten, paylaşan veya satan yerli ve yabancı gerçek ve tüzel kişiler, faaliyete başlamadan önce Bakanlığın elektronik altyapısı üzerinden izin başvurusu yapmak zorundadır. İzin bir yıldan az, beş yıldan fazla olmamak üzere verilir; Bakanlık sonucu otuz gün içinde bildirir ve onaylanan başvuru sahibi izin bedelini on beş gün içinde yatırmazsa başvuru geçersiz sayılır.
Türk vatandaşı kişiler ve şirketler için bedel, tema sayısı, çalışma alanı, izin süresi ve net satış tutarına göre hesaplanır. Bir izin katsayısı bedeli 2024 yılı için 1.750 TL'dir ve her yıl yeniden değerleme oranında, yani Vergi Usul Kanunu uyarınca ilan edilen güncelleme oranında artırılır. Kamu kurumlarına hizmet alımı kapsamındaki işler, Türk kişi ve şirketlerin ilk kez ticari faaliyete başladıkları yıl ve dağıtım lisansı sahiplerinin lisans faaliyetleri için bedel veya izin muafiyeti öngörülmüştür.
İzinsiz faaliyet tespit edilirse Bakanlık başvuru için on beş gün süre verir; bu sürede başvurmayan Türk kişi ve şirketlere o yılın en yüksek bir yıllık izin bedeli tutarında, yabancılara ise bir yıllık izin bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. Ceza bir ay içinde ödenirse %25 indirim yapılır; aynı sürede Bakanlığa itiraz edilebilir, itirazın reddine karşı ise otuz gün içinde idare mahkemesine başvurulabilir ve mahkeme kararı kesindir. Ceza izin alma yükümlülüğünü kaldırmaz ve tahakkuktan itibaren altmış gün içinde başvurulmazsa ilk başvuruda izin bedeli iki katı uygulanır.
İzin sahipleri her on iki ayda bir faaliyet raporu ve meta veri, yani veriyi tanımlayan açıklayıcı bilgi sunmak, afet ve acil durumlarda Bakanlığın talebi üzerine verilerini bedelsiz paylaşmak zorundadır. Faaliyet raporunun içeriği Bakanlıkça belirlenecek, teknik ayrıntılar da Bakanlık internet sayfasında yayımlanacak uygulama rehberinde yer alacaktır; uygulamanın bu rehberle netlik kazanması beklenebilir. İzin iptal talebinde bulunanlara ve izni iptal edilenlere ödedikleri bedel iade edilmediğinden, izin süresinin ve kapsamının ihtiyaca göre seçilmesi önem taşıyabilir.
- — Yürürlük tarihi
- Kaldırılan yönetmeliklere göre verilen lisans ve izin belgeleri: verildikleri sürenin sonuna kadar geçerli
- İzin başvurusu, izin konusu ticari faaliyetin başlangıç tarihinden önce imza yetkilisi tarafından yapılmalıdır.
- Unvan veya ortak değişikliği, faaliyetin sona ermesi, iletişim bilgileri ile araç ve personel değişiklikleri on beş gün içinde Bakanlığa bildirilmelidir.
- Başvurudaki eksik belgeler bir ay içinde tamamlanmazsa başvuru geçersiz sayılır. Verilen izin belgesi ise üçüncü kişilere devredilemez.
Eski yönetmeliğe göre aldığım izin veya lisans belgesi geçerliliğini koruyor mu?
Evet, koruyor. Yürürlükten kaldırılan 2021 tarihli yönetmeliklere göre verilen lisans ve izin belgeleri, verildikleri sürenin sonuna kadar geçerlidir. Süre bittikten sonra faaliyete devam edilecekse yeni Yönetmeliğe göre başvuru yapılması gerekir.
Şirketimin şube adreslerini internet sitemizde paylaşıyoruz, bunun için izin almamız gerekir mi?
Hayır, gerekmez. Yönetmelik, merkez, şube ve acentelere ait adres ve konum verilerinin internet sitesinde veya sosyal medya hesaplarında paylaşılmasını izin yükümlülüğünden muaf tutmuştur. Fatura kesmek amacıyla talep edilen adres bilgileri de aynı şekilde muaftır.
İzin almadan coğrafi veri faaliyeti yürütürsem ne olur?
Bakanlık önce başvuru yapmanız için on beş gün süre verir. Bu sürede başvurmazsanız Türk kişi ve şirketlere o yılın en yüksek bir yıllık izin bedeli tutarında, yabancılara ise bir yıllık izin bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. Ceza izin alma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz ve altmış gün içinde başvurmazsanız ilk başvuruda izin bedeli iki katı uygulanır.
ChatGPT
Gemini
Claude
Grok
Perplexity