+90 540 097 1035
ChatGPT
Gemini
Claude
Grok
PerplexityTarım ve Orman Bakanlığının hazırladığı Hayvancılık İşletmelerinin Sınıflandırılmasına İlişkin Yönetmelik, 14 Ekim 2026 tarihli ve 33400 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi. Yönetmelik, Bakanlık veri tabanına kayıtlı ve sığır-manda veya koyun-keçi bulunduran hayvancılık işletmelerinin il ve ilçe müdürlüklerince yerinde incelenmesini düzenliyor. İnceleme sonunda her işletme A, B, C, D veya E sınıfına alınacak ve bu sınıf veri tabanına kaydedilecek. Bakanlığın işletmeye ilişkin belgelerinde işletmenin sınıf harfi de gösterilecek.
Bakanlık veri tabanına kayıtlı, sığır-manda veya koyun-keçi bulunduran bütün hayvancılık işletmelerinin sahipleri ve işletmecileri bu düzenlemeden etkileniyor. Yönetmelik ölçeğe göre bir ayrım yapmadığından bu grupta küçük aile işletmeleri de büyük ölçekli süt ve besi çiftlikleri de yer alıyor. Faaliyetine ara vermiş ya da faaliyetini sonlandırmış kayıtlı işletmeler de yeniden faaliyete başladıklarında sınıflandırılacak.
Yönetmeliğin dayanağı, 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu'nun 4., 7., 9. ve 36. maddeleridir. Bunların yanında 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 415. maddesine de dayanılmıştır. Düzenlemenin, Bakanlığın hayvan sağlığı ve biyogüvenlik alanındaki düzenleme yetkisi kapsamında çıkarıldığı değerlendirilebilir. Yönetmelikteki tanıma göre biyogüvenlik, hayvan sağlığını tehdit eden mikroorganizmaların yol açtığı enfeksiyöz hastalıkların işletmeye girişini ve diğer işletmelere yayılmasını engellemek için alınan önlemlerin tümünü ifade eder.
Sınıflandırma kademeli bir yapıdadır ve her üst sınıf, bir alt sınıfın şartlarına yenilerini ekler. D sınıfı için ayrı ve bağımsız bir bölümde yürütülen faaliyet, ekipmanın düzenli dezenfeksiyonu, yem depolama alanı ve asgari havalandırma gibi şartlar aranır; bu şartları karşılamayan işletmeler E sınıfına alınır. C sınıfında örneğin işletme sınırlarının duvar, çit veya tel örgüyle çevrilmesi, canlı hayvan kantarı ve sığır veya manda bulunduran işletmelerde hayvanı güvenli müdahale için sabitleyen zapturapt ünitesi aranır. B sınıfı için Bakanlıkça belirlenen hastalıktan ari işletme sağlık sertifikası ile işletmeye yeni katılan hayvanlar için ayrı bir karantina alanı, A sınıfı için ise işletmede veteriner hekim çalıştırılması ve bilgisayar destekli sürü yönetim sistemi bulunması gerekir.
Uygulamada sınıf harfinin Bakanlık belgelerinde yer alması, işletmenin altyapı ve hastalık güvenliği düzeyini resmî olarak görünür kılacak niteliktedir. Bu nedenle sınıfın ticari ilişkilerde ve hayvan alım satımında bir gösterge olarak kullanılması beklenebilir. İl ve ilçe müdürlükleri gerekli gördükleri hâllerde denetim yapabilecek; denetimde mevcut sınıfa göre tespit edilen eksiklikler tutanağa geçirilerek işletmeye otuz gün süre verilecektir. Bu sürede eksikliğini gidermeyen işletme, şartlarını sağladığı en yüksek sınıfa indirilecektir.
Yönetmelik, sınıflara bağlanacak hukuki veya mali sonuçları belirlememektedir. Örneğin destek, teşvik ya da hayvan hareketi kısıtlamalarıyla ilişkiye dair bir hüküm içermemektedir. Sınıflandırma ve sınıf düşürme kararlarına karşı özel bir itiraz usulü de düzenlenmemiştir. Bu kararların idari işlem niteliği taşıdığı ve genel idari başvuru ile idari yargı yollarına tabi olabileceği değerlendirilebilir.
- — Yayım ve yürürlük tarihi
- Kayıtlı ve faal işletmelerin sınıflandırılması için süre: yayım tarihinden itibaren bir yıl
- Yönetmeliğin yayımlandığı tarihte veri tabanına kayıtlı ve faal olan işletmeler, yayımdan itibaren bir yıl içinde yerinde incelenerek sınıflandırılacaktır.
- Denetimde eksikliği tutanakla tespit edilen işletmeye otuz gün süre verilir; eksikliğini bu sürede gidermeyen işletmenin sınıfı düşürülür.
- Altyapısında veya biyogüvenlik önlemlerinde iyileştirme yapan işletmenin sınıfının yeniden belirlenmesi için Yönetmelik, işletme sahibinin ya da işletmecinin il veya ilçe müdürlüğüne başvurmasını öngörmektedir.
Kayıtlı bir besi işletmem var, sınıflandırma için başvuru yapmam gerekiyor mu?
Hayır, ilk sınıflandırma için başvuru şartı öngörülmemiştir. Yönetmeliğin yayımlandığı tarihte kayıtlı ve faal olan işletmeler, il veya ilçe müdürlüklerince yayımdan itibaren bir yıl içinde sınıflandırılacaktır. İnceleme işletmede yerinde yapılacak ve belirlenen sınıf Bakanlık veri tabanına kaydedilecektir.
İşletmemi geliştirirsem daha üst bir sınıfa geçebilir miyim?
Evet, fiziki altyapı veya biyogüvenlik şartlarında değişiklik olursa sınıf yeniden belirlenebilir. Bunun için işletme sahibinin ya da işletmecinin il veya ilçe müdürlüğüne başvurması gerekir. Müdürlük yerinde inceleme yaparak işletmenin yeni sınıfını belirler.
Denetimde eksiklik bulunursa işletmemin sınıfı hemen düşürülür mü?
Hayır, eksiklikler önce tutanağa geçirilir ve işletmeye bunları gidermesi için otuz gün süre verilir. Eksiklikler bu süre içinde giderilmezse işletme, şartlarını sağladığı en yüksek sınıfa alınır ve veri tabanındaki kaydı güncellenir. Bu nedenle sürenin takip edilmesi ve giderilen eksikliklerin belgelenmesi yararlı olacaktır.