Aile ve Miras Hukuku

Saklı Pay ve Tenkis Hesaplama

Mirasçıları, terekenin net değerini ve yapılan vasiyet ile bağışları girin; araç, saklı payları, tasarruf nisabını ve saklı payın ihlal edilip edilmediğini göstersin.

Kısa özet: Saklı paylı mirasçıların korunan payları, tasarruf nisabı ve tenkis edilecek tutar. TMK md. 505–507 ve 560–571. Mevzuat kontrolü: 9 Ekim 2026.

Son güncelleme: 9 Ekim 2026TMK md. 505–507 ve 560–571Ücretsiz, kayıt gerektirmez

Mirasçılar

Mirasçı bırakanın ölüm tarihindeki durumuna göre doldurun.

Çocuklar
Evlatlıklar da çocuk gibi mirasçıdır. Önce ölen bir çocuk varsa onun çocuklarının (torunların) sayısını yazın.

Çocuk ve torun yoksa
Kardeşler, yalnızca anne veya baba mirasçı bırakandan önce ölmüşse onların yerine mirasçı olur.

Terekeye ilişkin değerler
TL
Mirasçı bırakanın malvarlığından borçlar ve cenaze giderleri düşüldükten sonra kalan değer. Vasiyet edilen mallar bu tutarın içindedir.
TL
Vasiyetname veya miras sözleşmesiyle bırakılanların toplamı.
TL
Ölümden önceki son bir yıl içindeki bağışlar ve saklı payı çiğneme amacıyla yapılan kazandırmalar (TMK md. 565).

Sonuç

Mirasçıları işaretleyip Hesapla düğmesine bastığınızda saklı paylar ve tenkis sonucu burada görünecek.

Saklı pay nedir?

Mirasçı bırakan, malvarlığı üzerinde vasiyetname veya miras sözleşmesiyle serbestçe tasarruf edebilir; ancak bu serbestlik sınırsız değildir. Kanun, bazı yakın mirasçılar için yasal miras paylarının belirli bir kısmını saklı pay olarak korur. Mirasçı bırakan, saklı paylar dışında kalan kısım üzerinde, yani tasarruf nisabı içinde serbestçe tasarruf edebilir (TMK md. 505).

Saklı pay oranları

Saklı paylı mirasçıSaklı pay oranı (yasal payın)
Altsoy (çocuklar, torunlar)Yarısı
Ana ve babadan her biriDörtte biri
Sağ kalan eş (altsoy veya ana-baba zümresiyle birlikte)Tamamı
Sağ kalan eş (diğer hâllerde)Dörtte üçü

Kardeşlerin saklı payı, 2007 yılında yapılan değişiklikle kaldırılmıştır. Büyükanne, büyükbaba, amca, hala, dayı ve teyzenin de saklı payı yoktur.

Tasarruf nisabı nasıl hesaplanır?

Tasarruf oranı, terekenin mirasçı bırakanın ölüm tarihindeki durumuna göre hesaplanır. Terekenin aktifinden borçlar, cenaze giderleri ve terekenin mühürlenmesi ile defter tutulması giderleri çıkarılır. Tenkise tabi sağlararası kazandırmalar ise terekeye eklenir (TMK md. 507).

Hesaba esas tereke = Net tereke + tenkise tabi bağışlar
Tasarruf nisabı = Hesaba esas tereke × (1 − saklı paylar toplamı)

Tenkis davası

Mirasçı bırakan tasarruf nisabını aşan tasarruflar yapmışsa, saklı payını alamayan mirasçılar tenkis davası açarak bu tasarrufların saklı paylarını karşılayacak ölçüde indirilmesini isteyebilir (TMK md. 560). Tenkiste önce ölüme bağlı tasarruflar, bunlar yetmezse en son yapılan bağıştan başlayarak sağlararası kazandırmalar indirilir.

Dava, saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl, her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinden, diğer tasarruflarda ise mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılmalıdır.

Örnek hesaplama

Mirasçı bırakanın eşi ve iki çocuğu vardır. Ölüm anındaki net terekesi 6.000.000 TL'dir. Mirasçı bırakan 2.000.000 TL'lik bir taşınmazı vasiyetle bir arkadaşına bırakmış, ölümünden altı ay önce de bir yakınına 2.000.000 TL bağışlamıştır.

  • Hesaba esas tereke: 6.000.000 + 2.000.000 = 8.000.000 TL
  • Saklı paylar: eş 1/4 (2.000.000 TL), çocukların her biri 3/16 (1.500.000 TL); toplam 5.000.000 TL
  • Tasarruf nisabı: 3.000.000 TL; yapılan tasarruflar 4.000.000 TL

Tasarruflar nisabı 1.000.000 TL aşmaktadır. Bu tutar öncelikle vasiyetten indirilir; vasiyet 2.000.000 TL yerine 1.000.000 TL değerinde yerine getirilir ve bağış tenkise uğramaz.

Sık sorulan sorular

Babam tüm malını bir çocuğuna bıraktı, ne yapabilirim?

Çocukların saklı payı, yasal miras paylarının yarısıdır. Mirasçı bırakanın tasarrufu saklı payınızı zedeliyorsa, saklı payınızın tamamlanması için tenkis davası açabilirsiniz. Tasarruf muvazaalı bir satış şeklinde yapılmışsa, muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescil davası da gündeme gelebilir.

Kardeşlerin saklı payı var mı?

Hayır. Kardeşlerin saklı payı 2007 yılında yapılan değişiklikle kaldırılmıştır. Mirasçı bırakan, altsoyu, ana-babası ve eşi yoksa malvarlığının tamamını dilediği kişiye bırakabilir.

Tenkis davası ne zaman açılmalı?

Tenkis davası, saklı payın zedelendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl içinde açılmalıdır. Her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinden, diğer tasarruflarda mirasın açılmasından itibaren on yıl geçmekle dava hakkı düşer.

Hangi bağışlar tenkise tabidir?

Mirasçı bırakanın ölümünden önceki son bir yıl içinde yaptığı olağan hediyeler dışındaki bağışlar, saklı pay kurallarını dolanmak amacıyla yapıldığı açıkça belli olan kazandırmalar ve mirasçılara yapılan bazı kazandırmalar tenkise tabidir (TMK md. 565).

Dayanak ve kaynaklar
  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu md. 505, 506 ve 507 (saklı paylar ve tasarruf oranının hesaplanması)
  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu md. 560–571 (tenkis davası)

Mevzuat kontrolü ve güncellik

Hukuki içeriğin son kontrolü
Kontrol kapsamı
Kanun maddeleri, süreler, oranlar ve hesap mantığı
Avukat kontrolü
Yapıldı (LimanLegal Hukuk Bürosu)

Bu sayfadaki tutar ve oranların dayanaklarını, kaynaklarını ve beklenen değişim tarihlerini güncellik panosunda görebilirsiniz.

Sonucu bir avukatla değerlendirin

Hesaplama araçları genel bir fikir verir. Dosyanıza özgü hak ve süreleri doğru belirlemek için LimanLegal avukatlarına danışabilirsiniz.