Kira ödenmezse kiraya veren ne yapabilir?
Kiracı kira bedelini ödeme gününde ödemezse temerrüde düşer. Türk Borçlar Kanunu, kiraya verene bu durumda sözleşmeyi sona erdirme imkânı tanır; ancak bunun için önce kiracıya yazılı bir ihtarla süre verilmesi gerekir. Bu ihtar, ispat kolaylığı nedeniyle uygulamada noter aracılığıyla gönderilir.
TBK 315 uyarınca temerrüt ihtarı
Kiracı, kiralananın tesliminden sonra muaccel olan kira bedelini veya yan gideri ödemezse, kiraya veren kiracıya yazılı olarak bir süre verir ve bu süre içinde ödeme yapılmazsa sözleşmeyi feshedeceğini bildirir. Verilecek süre:
- Konut ve çatılı işyeri kiralarında en az otuz gün,
- Diğer kiralarda en az on gündür.
Süre, ihtarnamenin kiracıya tebliğ edildiği günü izleyen günden itibaren işler. Bu süre içinde ödeme yapılmazsa kiraya veren sözleşmeyi feshedebilir ve tahliye ile birikmiş kira alacağı için yasal yollara başvurabilir.
İki haklı ihtar (TBK 352/2)
Kiracı, bir kira yılı içinde kira bedelini ödemediği için kendisine yazılı olarak iki haklı ihtarda bulunulmasına sebep olmuşsa, kiracı daha sonra ödeme yapsa bile kiraya veren kira yılının bitiminden itibaren bir ay içinde tahliye davası açabilir. Bu ihtarların fesih uyarısı içermesi gerekmez; ödenmeyen kira bedelinin istenmesi yeterlidir. Her ihtarın ayrı bir ayın kira bedeli için ve bu bedel muaccel olduktan sonra gönderilmesi gerekir.
İhtarname ile icra takibi arasındaki fark
Kiraya veren, ihtarname göndermek yerine icra dairesi aracılığıyla tahliye talepli ödeme emri de gönderebilir (İİK md. 269). Kiracı ödeme emrine itiraz etmez ve süre içinde ödeme yapmazsa, kiraya veren icra mahkemesinden kiracının tahliyesini isteyebilir (İİK md. 269/a). İcra yoluyla tahliye talepleri arabuluculuk şartına tabi değildir; ihtarnameye dayanarak dava yoluna gidilecekse önce arabulucuya başvurulması gerekir.
İhtarnamede bulunması gerekenler
- Kiraya verenin ve kiracının adı ile adresleri,
- Kiralananın adresi ve kira sözleşmesinin tarihi,
- Ödenmeyen dönemler ve toplam tutar,
- Verilen ödeme süresi ve ödemenin yapılacağı hesap,
- Fesih ihtarı ise, süre içinde ödeme yapılmazsa sözleşmenin feshedileceğinin açıkça belirtilmesi.