İdari para cezası nedir?
İdari para cezası, kabahat niteliğindeki fiiller için idari makamlarca verilen bir yaptırımdır. Trafik cezaları, belediye zabıta cezaları, çevre ve gürültü cezaları bu kapsamdadır. Genel çerçeve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nda düzenlenmiştir; trafik cezaları için ayrıca 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda hükümler bulunur.
Peşin ödeme indirimi
Hakkında idari para cezası verilen kişi, kararın kendisine tebliğinden itibaren on beş gün içinde ödeme yaparsa cezanın dörtte üçü tahsil edilir; yani yüzde yirmi beş indirim uygulanır (Kabahatler K. md. 17/6; trafik cezaları için KTK md. 115). Kabahatler Kanunu'ndaki genel kural, cezanın kanun yoluna başvurulmadan önce ödenmesidir; trafik cezalarında bu süre tebliğden itibaren on beş gün olarak düzenlenmiştir. Peşin ödeme, kişinin karara itiraz etme hakkını etkilemez. İtiraz sonucunda ceza kaldırılırsa ödenen tutar iade edilir.
İtiraz süresi ve yeri
İdari para cezası kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir (Kabahatler K. md. 27). Süresinde itiraz edilmeyen karar kesinleşir.
Hâkimliğin kararına karşı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz yoluna gidilebilir (Kabahatler K. md. 29).
Örnek hesaplama
01.10.2026'da tebliğ edilen 2.167 TL'lik bir trafik cezası, 16.10.2026'ya kadar ödenirse 2.167 × 3 ÷ 4 = 1.625,25 TL ödenir. Ceza sahibi, aynı tarihe kadar sulh ceza hâkimliğine itiraz da edebilir.
Ödenmeyen cezalar
Trafik idari para cezaları, tutanağın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu süre içinde ödenmeyen cezalara her ay için yüzde beş faiz uygulanır; faizle birlikte bulunacak tutar cezanın iki katını geçemez (KTK md. 115). Diğer idari para cezaları ise kesinleştikten sonra 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.