11 Kasım 2026 gündeminden

Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030), 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle yayımlandı

Hukuk Gündemi/Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030), 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle yayımlandı
DiğerUluslararası Ticaret ve Gümrük HukukuBakanlık açıklaması
Yayın tarihi: •Hazırlayan: Av. Coşkun Genç
Bu İçeriği Yapay Zeka İle Özetle
Kaynak: Ticaret Bakanlığının 10 Kasım 2026 tarihli “Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030) Yayımlandı” başlıklı duyurusu; plan, 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile 10 Kasım 2026 tarihli ve 33426 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır, https://www.ticaret.gov.tr/haberler/yesil-mutabakat-eylem-plani-20262030-yayimlandi.
Ne oldu

Yeşil Mutabakat Eylem Planı ilk kez 2021 yılında, Avrupa Birliğinin hayata geçirdiği Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamındaki gelişmeler doğrultusunda yayımlanmıştı. Plan, 2053 Net Sıfır Emisyon Hedefi doğrultusunda ve Ticaret Bakanlığının koordinasyonunda güncellendi. 11 ana başlık, 41 hedef ve 142 eylemden oluşan Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030), 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle 10 Kasım 2026 tarihli ve 33426 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Ticaret Bakanlığı aynı gün yaptığı duyuruda, planın Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) vesilesiyle yayımlandığını bildirdi.

Kimi etkiler

Plan, öncelikle hedef ve eylemleri hayata geçirecek kamu kurum ve kuruluşlarını ilgilendiriyor. Bunun yanında Avrupa Birliğine ihracat yapan şirketler, sanayi işletmeleri, enerji, ulaşım ve tarım sektörlerinde faaliyet gösterenler ile yeşil finansman alanında çalışan finans kuruluşları da planın yönlendireceği düzenlemelerden etkilenebilir.

Hukuki mahiyeti

Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030), 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle 10 Kasım 2026 tarihli ve 33426 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Planın Cumhurbaşkanlığı genelgesiyle, yani kamu idarelerine belirli bir konuda nasıl çalışacaklarını bildiren talimat niteliğindeki bir işlemle yayımlanması, uygulamanın kamu teşkilatı açısından bağlayıcı bir çerçeveye oturtulduğu şeklinde değerlendirilebilir. Ticaret Bakanlığının duyurusu, planın dayandığı kanun maddesine ayrıca yer vermemektedir.

Plan, ilk kez 2021 yılında Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamındaki gelişmeler doğrultusunda hazırlanan eylem planının güncellenmiş hâlidir. Bakanlığa göre güncelleme, uluslararası iklim ve ticaret politikalarındaki gelişmeler, Avrupa Birliği mevzuatındaki değişiklikler ve Türkiye'nin yeni ihtiyaçları dikkate alınarak yapılmıştır. Yeni plan 11 ana başlık, 41 hedef ve 142 eylemden oluşmaktadır. Plan; karbon fiyatlandırması, sanayinin yeşil ve dijital dönüşümü, döngüsel ekonomi (ürün ve kaynakların yeniden kullanımını esas alan üretim modeli), sürdürülebilir enerji, ulaşım, tarım ve yeşil finansmanın yanı sıra iklim değişikliğine uyum, adil geçiş, eğitimde yeşil dönüşüm ve uluslararası iş birliklerini de kapsamaktadır.

Eylem planları, kural olarak bireylere ve şirketlere doğrudan yükümlülük veya yaptırım öngören düzenlemeler değildir; kamu kurumlarının izleyeceği yol haritasını belirler. Bu nedenle planın şirketlere etkisinin, hedef ve eylemlerin ilerleyen dönemde kanun, yönetmelik veya tebliğ düzeyinde mevzuata yansımasıyla ortaya çıkması beklenebilir. Özellikle karbon fiyatlandırması ve yeşil finansman başlıklarının, ihracatçı ve sanayi işletmeleri açısından yeni uyum yükümlülüklerine dönüşebileceği değerlendirilebilir.

Bakanlık duyurusu, eylemlerin içeriği, takvimi ve sorumlu kurumlar hakkında ayrıntı vermemektedir. Hangi eylemin hangi tarihte ve hangi düzenleyici işlemle hayata geçirileceği, plan metni ve izleyen mevzuat çalışmalarıyla netleşecektir.

Dikkat edilmesi gerekenler
  • Planda yer alan karbon fiyatlandırması ve yeşil finansman başlıkları ilerleyen dönemde yeni mevzuat yükümlülüklerine dönüşebileceğinden, ihracatçı ve sanayi işletmelerinin bu alandaki düzenleme çalışmalarını izlemesi yerinde olacaktır.
  • Bakanlık duyurusu eylemlerin ayrıntısını içermediğinden, işletmelerin kendi sektörlerini ilgilendiren hedef ve eylemleri Resmî Gazete'de yayımlanan plan metni üzerinden incelemesi önerilir.
Sık sorulanlar

Eylem Planı şirketime doğrudan bir yükümlülük getiriyor mu?

Eylem planları kural olarak şirketlere doğrudan yükümlülük veya yaptırım getiren düzenlemeler değildir; Bakanlık duyurusu da şirketler için doğrudan bir yükümlülükten söz etmemektedir. 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle yayımlanan plan, öncelikle kamu kurumlarının izleyeceği yol haritasını belirler. Şirketler açısından bağlayıcı kurallar, planın ilerleyen dönemde kanun, yönetmelik veya tebliğlerle hayata geçirilmesiyle ortaya çıkabilir.

Yeni Eylem Planı hangi konuları kapsıyor?

Plan 11 ana başlık, 41 hedef ve 142 eylemden oluşuyor. Karbon fiyatlandırması, sanayinin yeşil ve dijital dönüşümü, döngüsel ekonomi, sürdürülebilir enerji, ulaşım, tarım ve yeşil finansman başlıca alanlar arasında yer alıyor. İklim değişikliğine uyum, adil geçiş, eğitimde yeşil dönüşüm ve uluslararası iş birlikleri de plan kapsamında bulunuyor.

Avrupa Birliğine ihracat yapıyorum, bu plan beni neden ilgilendiriyor?

Bakanlığa göre plan, Avrupa Birliği mevzuatındaki değişiklikler dikkate alınarak güncellendi ve ihracatın uluslararası rekabet gücünün güçlendirilmesine yönelik öncelikleri ortaya koyuyor. İlk plan da Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamındaki gelişmeler doğrultusunda hazırlanmıştı. Bu nedenle planın karbon fiyatlandırması gibi başlıklarının, ihracatçıların ilerleyen dönemdeki uyum yükümlülüklerini şekillendirmesi beklenebilir.

Hazırlayan: Av. Coşkun Genç, İstanbul Barosu, LimanLegal Hukuk Bürosu. Bu sayfadaki bilgiler resmî mevzuata, Resmî Gazete'ye, yüksek mahkeme kararlarına, kurul bültenlerine ve kurum açıklamalarına dayanmaktadır. Basın kaynaklarına yalnızca resmî açıklamaların erişilebilir kaydı olarak atıf yapılmıştır.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık teşkil etmez. İçeriklere dayanılarak yapılan işlemlerden doğabilecek sonuçlardan LimanLegal Hukuk Bürosu sorumlu değildir. Somut olayınıza ilişkin profesyonel hukuki destek almanız tavsiye edilir.
Etiketler:VUK Genel Tebliği (Sıra No: 597)Vergi Usul Kanunu md. 5dampinge karşı önlemİthalatta haksız rekabetYeşil Mutabakat Eylem PlanıCMK md. 234TCK md. 217/Aiş sağlığı ve güvenliği