+90 540 097 1035
ChatGPT
Gemini
Claude
Grok
PerplexityKültür ve Turizm Bakanlığının hazırladığı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığına Yapılacak Başvurular ile Sunulacak Hizmetler Karşılığı Alınacak Bedellere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik, 27 Ekim 2026 tarihli ve 33413 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi. Yönetmeliğe göre, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'na ekli (1) sayılı ücret tarifesindeki hizmet bedelleri, başvuru işleme alınmadan önce peşin tahsil edilecek. Banka dekontu ibraz edilmeyen veya elektronik ortamda doğrulanamayan başvurular işleme alınmayacak. Başvuru sahibinden kaynaklanan eksiklik, başvurunun geri çekilmesi, başvurudan vazgeçilmesi, başvurunun uygun bulunmaması ve işlemin idari yargı mercilerince iptal edilmesi hâllerinde ödenen bedel iade edilmeyecek.
Kültür varlıklarına ilişkin olarak Kültür ve Turizm Bakanlığından belge talep eden ya da itiraz veya yeniden değerlendirme başvurusu yapan gerçek ve tüzel kişiler doğrudan etkileniyor. Bedel hesabındaki özel kurallar nedeniyle bazı başvuru sahipleri ayrıca etkileniyor. Bunlar koruma amaçlı imar planı değişikliği, sondaj veya jeoradar (yer altının radar dalgalarıyla taranması) talebinde bulunan proje sahipleri ile Boğaziçi Sahil Şeridi ve Öngörünüm Bölgesi'nde başvuru yapan taşınmaz malikleridir. Kamu kurum ve kuruluşları ise kendi hazırladıkları işler ve kendi mülkiyetlerindeki taşınmazlara ilişkin görüş talepleri bakımından ücretten muaftır.
Yönetmelik, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun ek 9. maddesine dayanılarak çıkarıldı. Bedel tutarları Kanun'a ekli (1) sayılı ücret tarifesinde yer alıyor; Yönetmelik ise bu bedellerin nasıl hesaplanacağını, nasıl tahsil edileceğini ve hangi hâllerde iade edilmeyeceğini düzenliyor.
Bedeller, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298. maddesinin (B) fıkrası uyarınca ilan edilen yeniden değerleme oranında, yani her yıl resmî olarak belirlenen güncelleme oranında artırılacak ve bunlara katma değer vergisi eklenecek. Boğaziçi Sahil Şeridi ve Öngörünüm Bölgesi için birim fiyatın iki katı alınacak; kamu kurum ve kuruluşlarının kendi hazırladığı işler ile mülkiyetlerindeki taşınmazlara ilişkin görüş talepleri ise ücretten muaf tutuldu.
Bedelin tahsilinden itibaren altı ay içinde Bakanlığın ilgili birimine başvurulmazsa başvuru işleme alınmayacak ve bedel iade edilmeyecek; istenen belgelerin tamamlanması için geçen süre bu altı aya dahil edilmeyecek. Sonuçlanmış bir başvurunun yeniden değerlendirilmesi için de yeni başvuru bedeli ödenmesi gerekecek.
Bakanlık işlemi idari yargı mercilerince iptal edilse bile bedel iade edilmeyecek; bu kural, bedelin tam yargı davasıyla, yani idarenin işleminden doğan zararın tazmini için açılan davayla istenip istenemeyeceği sorusunu gündeme getirebilir. Yönetmelikte geçiş hükmü bulunmadığından, süreci devam eden başvurularda Bakanlık uygulamasının izlenmesi yararlı olacaktır.
- — Yönetmeliğin yayım ve yürürlük tarihi
- Başvuru süresi: hizmet bedelinin tahsil edildiği tarihten itibaren altı ay
- Ücret tarifesinin güncellenmesi: tarife her yıl ocak ayında Bakanlığın internet sitesinde yayımlanır
- Hizmet bedeli yatırıldıktan sonra, mevzuatta aksine bir hüküm bulunmadıkça altı ay içinde Bakanlığın ilgili birimine başvurulmalıdır; aksi hâlde başvuru işleme alınmaz ve bedel iade edilmez.
- Başvuruya banka dekontu eklenmeli ve bedel tam yatırılmalıdır. Dekontu bulunmayan veya doğrulanamayan başvurular işleme alınmaz; eksik ödeme yapılan başvurular da eksiklik tamamlanıncaya kadar işleme alınmaz.
- Başvurunun eksiklik nedeniyle sonuçlanamaması, geri çekilmesi, uygun bulunmaması veya işlemin yargı kararıyla iptal edilmesi hâllerinde ödenen bedel iade edilmez. Bu nedenle başvuru dosyasının eksiksiz hazırlanması önem taşır.
Başvurum reddedilirse ödediğim hizmet bedelini geri alabilir miyim?
Hayır. Yönetmeliğe göre başvuru Bakanlık birimince uygun bulunmazsa ödenen bedel iade edilmez. Aynı kural, sizden kaynaklanan eksiklikler nedeniyle işlem yapılamaması ile başvurunun geri çekilmesi veya başvurudan vazgeçilmesi hâlinde de geçerlidir. Bakanlık işlemi daha sonra idari yargı tarafından iptal edilse bile daha önce tahsil edilen bedel iade edilmez.
Bedeli yatırdıktan sonra başvurumu ne kadar süre içinde yapmalıyım?
Mevzuatta aksine bir hüküm yoksa, bedelin tahsil edildiği tarihten itibaren altı ay içinde Bakanlığın ilgili birimine başvurmanız gerekir. Bakanlığın istediği bilgi ve belgelerin tamamlanması için geçen süre bu altı aya dahil edilmez. Mücbir sebep belgelenirse süre, sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren hesaplanır. Süre içinde başvurulmazsa başvuru işleme alınmaz ve bedel iade edilmez.
Taşınmazım Boğaziçi'nde ise daha fazla mı ödeyeceğim?
Evet. 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nda tanımlanan Boğaziçi Sahil Şeridi ve Öngörünüm Bölgesi için yapılan başvurularda ücret tarifesindeki birim fiyatın iki katı alınır. Bu bedele ayrıca katma değer vergisi eklenir. Tarifedeki tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artırıldığından, güncel tarifeyi her yıl ocak ayında Bakanlığın internet sitesinden kontrol etmek yararlı olur.