+90 540 097 1035İcra inkâr tazminatı nedir?
İlamsız icra takibinde borçlu ödeme emrine itiraz ederse takip durur. Alacaklı, itirazın iptali için genel mahkemede dava açabilir veya elinde belge varsa icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir. Borçlunun itirazında haksız olduğu anlaşılırsa, borçlu aleyhine alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilir. Bu tazminata uygulamada icra inkâr tazminatı denir (İİK md. 67/2).
Tazminatın amacı, borcunu bildiği hâlde sırf ödemeyi geciktirmek için itiraz eden borçluyu caydırmak ve alacaklının uğradığı zararı karşılamaktır.
Şartları nelerdir?
- Alacağın ilamsız icra takibine konu edilmiş olması,
- Borçlunun ödeme emrine itiraz etmiş olması,
- Alacaklının itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davası açması,
- Alacağın likit olması: borçlunun, alacağın miktarını takip tarihinde bilebilecek veya kolayca hesaplayabilecek durumda olması,
- Alacaklının bu yönde talepte bulunması.
İcra mahkemesinde itirazın kaldırılması yoluna gidildiğinde de, borçlunun itirazı haksız bulunursa aynı oranda tazminata hükmedilir (İİK md. 68).
Kötü niyet tazminatı
Takibin haksız olduğu ve alacaklının kötü niyetle hareket ettiği anlaşılırsa, bu kez borçlunun talebi üzerine alacaklı aleyhine, yine yüzde yirmiden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilir. Burada kötü niyetin borçlu tarafından ispatı gerekir.
Nasıl hesaplanır?
Kanun yalnızca asgari oranı belirler; mahkeme somut olaya göre daha yüksek bir oran uygulayabilir. Uygulamada çoğunlukla yüzde yirmi oranı esas alınır. Tazminat, itirazın kısmen iptal edildiği hâllerde yalnızca iptal edilen kısım üzerinden hesaplanır.
Örnek hesaplama
Alacaklı 125.000 TL'lik fatura alacağı için ilamsız takip başlatır, borçlu borca itiraz eder. Mahkeme itirazın tamamen iptaline ve takibin devamına karar verir. Borçlu, 125.000 × %20 = 25.000 TL icra inkâr tazminatı ödemekle yükümlü olur.