Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun hazırladığı Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, 19 Ekim 2026 tarihli ve 33405 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi. Değişiklikle talep tarafı katılımı hizmeti kapsamında toplayıcılara yapılacak ödemelerin bileşenleri yeniden yazıldı, hesaplamaya iki yeni değişken eklendi ve izleme sonuçlarının eşikleri yeniden belirlendi. Ayrıca 31/C maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendine dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin onaylayacağı sayaç bilgileri ve anlaşma gücü belgesi eklendi, aynı maddenin altıncı fıkrasındaki “eşit miktarda” ibaresi de “eşit oranda” olarak değiştirildi. Geçici 12. maddedeki 1/9/2026 tarihi ise 31/12/2026 olarak güncellendi.
Değişiklik, talep tarafı katılımı hizmeti sunan toplayıcıları ve bu toplayıcılarla toplayıcılık hizmeti anlaşması yapan tüketim tesislerini doğrudan etkiliyor. Dağıtım sistemine bağlı tüketim tesislerinin sayaç bilgileri ve anlaşma gücü değerini içeren belgeyi onaylayacak dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler de değişiklikten etkileniyor.
Değişiklik, 26/11/2017 tarihli ve 30252 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliği'nin 31/C, 31/E, 31/F ve 31/G maddeleri ile geçici 12. maddesini kapsıyor. Değiştirilen hükümler talep tarafı katılımı hizmetiyle ilgilidir. Talep tarafı katılımı, tüketim tesislerinin verilen talimat üzerine tüketimlerini azaltması, yani yük düşmesi olarak özetlenebilir. Toplayıcı ise tüketim tesisleriyle toplayıcılık hizmeti anlaşması yapan ve bu tesislerin katılımını bir araya getiren taraf olarak tanımlanabilir.
Yeni 31/E maddesinin üçüncü fıkrasına göre, toplayıcılara kritik ayları izleyen fatura dönemlerinde yapılacak ödeme iki kalemden oluşuyor. Bu kalemler aylık kapasite bedeli ile aktivasyon bedelidir. Aktivasyon bedeli, yük düşme talimatı, yani aktivasyon talimatı alınıp yerine getirildiğinde doğuyor. Hesaplamada kullanılmak üzere iki yeni değişken tanımlandı: “c” kritik ay içinde izleme sonucu “katılmadı” olan toplam saat sayısını, “p” ise kritik ay içinde talimat verilen toplam saat sayısını gösteriyor.
31/F maddesinin altıncı fıkrası, her talimat saati için gerçekleşen yük düşümünün talimat miktarına oranını esas alıyor. Talimattan az yük düşüldüğünde, aradaki fark talimat miktarının %10'una eşit veya daha küçükse “sağladı”, %10 ile %25 arasındaysa “sağlamadı”, %25'ine eşit veya daha büyükse “katılmadı” sonucu çıkıyor. Talimattan fazla yük düşüldüğünde %50'ye kadar olan fark “sağladı”, %50'yi aşan fark “sağlamadı” sayılıyor. Ancak aktivasyon talimatının başlangıcından en az 1 saat önce iletim sistemi işletmecisinin onayı alınmışsa, %50'yi aşan yük düşümü de “sağladı” olarak değerlendiriliyor.
31/G maddesinin birinci fıkrasındaki “kapasite bedeli ödenir ancak” ibaresi yürürlükten kaldırıldı. İkinci fıkradaki “uzlaştırma dönemi için de” ibaresi ise kritik ay içinde “katılmadı” olan saatlerin talimat verilen toplam saatlere oranına bağlandı. Bu değişiklikle, katılmama hâlinin sonuçlarının artık bütün döneme değil, katılmama oranına göre uygulanmasının amaçlandığı değerlendirilebilir. Geçici 12. maddedeki tarihin değişmesinin hangi yükümlülükleri etkilediğinin, maddenin tam metni üzerinden ayrıca incelenmesi gerekir.
| Konu | Önce | Şimdi |
|---|---|---|
| 31/C maddesi, üçüncü fıkranın (a) bendi | Sayaç bilgileri ve anlaşma gücü belgesi bentte yer almıyordu. | (14) numaralı alt bentle, dağıtım lisansı sahibinin onaylayacağı sayaç bilgileri ve anlaşma gücü belgesi eklendi. |
| 31/C maddesi, altıncı fıkra | “eşit miktarda” | “eşit oranda” |
| 31/G maddesi, birinci fıkra | “kapasite bedeli ödenir ancak” ibaresi yer alıyordu. | İbare yürürlükten kaldırıldı. |
| 31/G maddesi, ikinci fıkra | “uzlaştırma dönemi için de” | Kritik ay içinde “katılmadı” olan saatlerin talimat verilen toplam saatlere oranı kadar |
| Geçici 12. maddedeki tarih | 1/9/2026 | 31/12/2026 |
- — Yürürlük tarihi (yayım tarihi)
- — Geçici 12. maddede 1/9/2026 yerine öngörülen yeni tarih
- Değişiklikler yayım tarihi olan 19 Ekim 2026'da yürürlüğe girdi; uygulamada yeni izleme eşikleri ve ödeme yapısının bu tarihten itibaren esas alınması beklenebilir, devam eden kritik ay ve fatura dönemlerine etkisi ise ayrıca değerlendirilmelidir.
- 31/C maddesine eklenen sayaç bilgileri ve anlaşma gücü belgesinin ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye onaylatılması gerektiğinden, bu sürecin önceden planlanması yararlı olabilir.
- Talimattan %50'den fazla yük düşülmesinin “sağladı” sayılabilmesi için, aktivasyon talimatının başlangıcından en az 1 saat önce iletim sistemi işletmecisinin onayı alınmalıdır.
Toplayıcı olarak hangi yeni belgeyle karşılaşacağım?
31/C maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendine yeni bir belge eklendi. Bu belge, dağıtım sistemine bağlı tüketim tesislerinin sayaç bilgilerini ve anlaşma gücü değerini içeriyor. Belgeyi ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi onaylayacak.
Talimat verilen miktardan daha fazla yük düşersem bu olumsuz sayılır mı?
Fazlalık talimat miktarının %50'sine eşit veya daha küçükse sonuç “sağladı” olur. Fazlalık %50'yi aşarsa sonuç kural olarak “sağlamadı” olarak belirlenir. Ancak aktivasyon talimatının başlangıcından en az 1 saat önce iletim sistemi işletmecisinden onay alınmışsa, bu durumda da sonuç “sağladı” sayılır.
Bu değişiklikler ne zaman uygulanmaya başladı?
Değişiklikler 19 Ekim 2026'da Resmî Gazete'de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi. Ayrıca geçici 12. maddede yer alan 1/9/2026 tarihi 31/12/2026 olarak değiştirildi. Geçici 12. maddenin içeriği değişiklik yönetmeliğinde yer almadığından, bu tarihe bağlanan sonuçların maddenin tam metni üzerinden değerlendirilmesi gerekir.
ChatGPT
Gemini
Claude
Grok
Perplexity